Klimaatrisico’s worden steeds belangrijker bij aankoop huis

‘Makelaars kunnen verbindende rol spelen bij klimaatrisico’s’
Het klimaat verandert en dat heeft gevolgen voor ons land en ook voor onze woningen. Makelaars zijn vaak nog niet bezig met klimaatrisico’s, maar uit onderzoek van funda blijkt dat meer dan de helft van de kopers wel zorgen heeft op dat vlak. Makelaar Karen Lehman over de status van diverse partijen als het gaat om klimaatrisico’s.
Meer regen en een stijgende zeespiegel vergroten de kans op overstromingen. Droge zomers verhogen de kans op verzakkingen, hittestress en bosbranden. Met alle gevolgen van dien voor woningeigenaren en kopers. ‘Beide partijen kunnen hier niets aan of tegen doen’, zegt makelaar Karen Lehman. ‘Toch wil de financiële wereld, zoals banken en verzekeraars, vooral de verkoper/huiseigenaar hierop afrekenen, onder andere door via een klimaatlabel de schadepost bij de verkoper te leggen. Dat lijkt me te makkelijk.’
Complexe wereld
Lehman moet eerlijk bekennen dat ze tot recent maar weinig wist over klimaatrisico’s, en dat ze er nooit vragen over kreeg van aan- of verkopers. ‘Pas toen Follow the Money me vroeg om deel te nemen aan een documentaire over klimaatrisico’s en vastgoedwaarde, en aansluitend als panellid in een congres hierover, ben ik me echt gaan verdiepen. Er ging een hele, nogal complexe wereld voor me open.’
Meer woningzoekers bezorgd over risico’s
Uit recent onderzoek van funda onder consumenten blijkt dat 60 tot 70 procent van de actieve huizenzoekers rekening houdt met de gevolgen van klimaatrisico’s als overstromingen, funderingsproblemen en omgevingsverontreiniging. Ze geven aan daardoor bijvoorbeeld eerder een bouwkundige keuring te laten doen.
Ook geeft 36 procent aan een aankoopmakelaar met specifieke kennis hierover te willen inschakelen om te helpen in de zoektocht. ‘Dat laatste is zeker een pluspunt voor makelaars’, meent Lehman, al is ze ook wat verrast door de resultaten. Zelf krijgt ze namelijk nog nauwelijks vragen van kopers of verkopers over de mogelijke impact van klimaatrisico’s, net als andere makelaars die ze spreekt.
Overigens blijkt uit het onderzoek ook dat maar 20 tot 30 procent van de huiseigenaren zich zorgen maakt over de mogelijke effecten van klimaatrisico’s op hun eigen woning. Die zorgen gaan dan met name over hun veiligheid en gezondheid. Pas op de zesde plaats komen zorgen om eventuele waardevermindering van hun woning.

De stand van wonend Nederland: Q4 2024
Zowel het vertrouwen als de intentie van kopers en verkopers bleven in dit laatste kwartaal vrijwel onveranderd.
Urgenter om je te verdiepen in het onderwerp
‘Met hun kennis en ervaring kunnen makelaars hun klanten wellicht geruststellen of bijstaan in een onderzoeksproces’, denkt Lehman. ‘Daarom wordt het urgenter dat makelaars zich verdiepen in dit onderwerp en zich hiermee onderscheiden.’
Maar zijn makelaars hier al voldoende op voorbereid? ‘De meeste makelaars hebben dit onderwerp volgens mij nog niet op hun radar tijdens het werk’, meent Lehman. ‘De gemiddelde makelaar zal bij bezichtigingen niet beginnen over de kans op klimaatrisico’s; daarvoor speelt het nog te weinig in de branche.’
Lehman denkt dat makelaars een grotere rol kunnen spelen als het gaat om informatie over klimaatrisico’s, en is daarom voorstander van betere educatie over dit onderwerp. ‘We zijn vaak het eerste aanspreekpunt voor woningzoekers.’
Nog geen woningspecifieke data beschikbaar
Nu Lehman meer op de hoogte is van de mogelijke effecten van klimaatverandering, kijkt ze met andere ogen naar woningen. ‘In onze vragenlijst staan al indirect vragen naar eventuele funderingsproblemen: klemmen deuren of ramen, is de vloer waterpas, zijn er onverklaarbare scheuren, etc. Maar verder kunnen we er als makelaar weinig mee. Daar zijn we niet voor opgeleid.’
Ze verwacht dat dat langzaam zal veranderen. ‘Om je te onderscheiden als makelaar, kun je aan deze problematiek handen en voeten geven. Door (ver)kopers hierover goed te informeren. Welke risico’s gelden voor dit specifieke huis en op wat voor termijn? Dan kan een koper een risicoschatting maken in hoeverre hij dat wel of niet belangrijk vindt.’
Op dit moment zijn echter nog geen woningspecifieke data beschikbaar. ‘En we hebben geen kristallen bol waarin we zien wanneer op dat gebied iets te gebeuren staat.'
Hogere hypotheekrente in risicogebied
De financiële markt maakt zich al een tijd druk over klimaatrisico’s en het inschatten van de gevolgen daarvan. Zo zijn banken volgens Lehman al begonnen met een risicoschatting op gebiedsniveau. De kans bestaat dat bewoners van huizen die in een bepaald risicogebied staan, een hogere hypotheekrente zullen moeten betalen. Ze vindt dat van de zotte, omdat dit hele probleem nog in de kinderschoenen staat. ‘Het is symptoombestrijding, terwijl er niet wordt gewerkt aan een gedegen oplossing.’
Verzekeraars overwegen hogere premies voor verzekeringen in risicogebieden en de AFM wil vanwege de financiële risico’s voor kopers een klimaatlabel. Ook dat vindt Lehman geen goed idee, omdat je dan de last vooral bij de verkoper legt. Liever kijkt ze naar oplossingen: ‘Waarom creëren we niet een schadepot naar het model van de Nationale Hypotheek Garantie? Die hebben nu zelfs geld over, waardoor ze de afsluitprovisiekonden verlagen.’
Verbindende rol makelaar
Dat dit onderwerp hoger op de agenda van makelaars moet komen, is voor Lehman wel helder. ‘We hebben natuurlijk al genoeg op ons bordje, maar als consumenten er vragen over stellen, moeten we deskundig kunnen antwoorden. Zonder onze klanten angstig te maken.’
Op dit moment ontbreekt het volgens haar aan uniforme, duidelijke en overzichtelijke informatie vanuit de regering en diverse deskundigen. ‘Ook hebben alle betrokken partijen in de woningmarkt hun eigen visie en agenda, waardoor er nog geen concreet en centraal plan van aanpak is. Dat creëert voor de huizenzoeker veel onzekerheid. De makelaarsbrancheverenigingen zouden als verbinders de handschoen kunnen oppakken om samen met die betrokken partijen naar eenduidige oplossingen te zoeken.’

Etaleer je lokale kennis met Podiumplaats
Laat zien waarom jouw kantoor de beste keuze is in jouw buurt.


