Verbouwen met hulp van AI: wat werkt goed en wat niet?

Je hebt kennis nodig om de juiste vragen te stellen

Een AI-tool om advies vragen voor je verbouwing? Verbouwexpert Melanie Boot van Flipd ziet steeds vaker mensen aan tafel verschijnen met complete verbouwplannen, kostenramingen en zelfs vergunningadviezen die door AI zijn opgesteld. Dat kan handig zijn, zegt ze, mits je goed oplet waar je AI wel en beter níét voor gebruikt.

Uit recent onderzoek van Intergamma blijkt dat ongeveer 40% van de Nederlandse klussers AI-tools als ChatGPT inzet voor klusadvies of woningverbetering. Dat verbaast me niets en ergens is het best een goede ontwikkeling. Ik gebruik AI zelf namelijk ook dagelijks. Alleen wel op een andere manier dan veel mensen denken.

Waar is AI echt goed in bij verbouwingen?

Als inspiratiebron is AI fantastisch. Je hoeft niet meer eindeloos door Pinterest of Instagram te scrollen om een idee te krijgen van wat je mooi vindt. Binnen een paar minuten kun je verschillende woonstijlen, kleurcombinaties of indelingen zien.

Voor onze eigen verbouwing gebruik ik AI bijvoorbeeld om sfeerbeelden te maken van een technisch 3D-model. Zo zie ik in een paar minuten hoe dezelfde ruimte eruitziet met een lichte vloer, een donkere keuken of een andere kleur op de muren. Dat helpt enorm bij het maken van keuzes.

Ook voor overzicht is AI verrassend sterk. Heb je meerdere offertes ontvangen? Dan kun je AI vragen om de verschillen naast elkaar te zetten, ontbrekende posten te signaleren of een lijstje te maken met vragen die je nog aan de aannemer kunt stellen. Dat bespaart veel tijd en je gaat zo beter voorbereid een gesprek in.

Ook wanneer je nog aan het oriënteren bent, kan AI waardevol zijn. Denk aan ideeën voor een efficiëntere indeling, slimme opbergruimte of duurzame oplossingen waar je zelf nog niet aan had gedacht.

Wat kun je beter níét aan AI over laten?

Toch zie ik in de praktijk ook waar het misgaat. Veel mensen beschouwen het antwoord van ChatGPT als een soort eindadvies. Terwijl AI eigenlijk vooral heel goed is in het geven van algemene informatie.

Ik vergelijk het vaak met een buurman die al een paar keer heeft verbouwd. Die heeft veel ervaring, weet ontzettend veel en geeft waarschijnlijk goedbedoelde tips. Alleen kent hij jouw huis niet. En juist daardoor kan een advies dat in het ene huis klopt, in jouw situatie helemaal verkeerd uitpakken.

AI weet bijvoorbeeld niet hoe jouw fundering is opgebouwd. Of welke constructie in jouw woning zit, welke eisen jouw gemeente stelt of welke afspraken er binnen jouw VvE gelden. En juist die informatie bepaalt vaak of een plan haalbaar is.

Goede prompt vraagt om ervaring

Regelmatig hoor ik dat je ‘gewoon beter moet prompten’. Daar zit zeker een kern van waarheid in, maar er schuilt ook een probleem in. Hoe stel je de juiste vraag als je nog nooit eerder hebt verbouwd?

Wie weinig ervaring heeft, vraagt bijvoorbeeld: ‘Heb ik een vergunning nodig voor een uitbouw?’ Dat lijkt logisch, maar misschien zijn de echte vragen wel:

• Mag dit binnen het bestemmingsplan?

• Woon ik in een beschermd stads- of dorpsgezicht?

• Is mijn achtergevel dragend?

• Moet ik toestemming van de VvE hebben?

• Kan mijn fundering deze uitbreiding wel aan?

Juist omdat je bepaalde (voor)kennis zelf niet hebt, krijg je soms een uitgebreid antwoord dat toch niet volledig is voor jouw situatie.

Waarom AI soms niet het juiste antwoord geeft

Een mooi voorbeeld is een kostenraming. AI kan aangeven dat een uitbouw ongeveer 40.000 euro kost. Op zichzelf is dat niet eens een gek bedrag. Maar vervolgens blijkt dat er nog een nieuwe fundering nodig is, een stalen constructie geplaatst moet worden, de meterkast verzwaard moet worden en de afwerking niet is meegenomen. Dan wordt dezelfde verbouwing ineens tienduizenden euro’s duurder.

Hetzelfde geldt voor vergunningen. AI kan op basis van algemene regels concluderen dat een uitbouw die je wilt vergunningsvrij lijkt. Maar zodra je huis in een beschermd gebied ligt of er lokale uitzonderingen gelden, kan de werkelijkheid heel anders zijn.

Ook bij plattegronden zie ik dit gebeuren. AI maakt prachtige indelingen die op het eerste gezicht heel logisch lijken. Totdat je ontdekt dat een draagmuur niet zomaar weg kan, een trap nergens meer uitkomt of een lichtstraat precies op een constructiebalk terechtkomt.

Zie AI als een slimme assistent

Betekent dit dat je AI beter niet kunt gebruiken tijdens een verbouwing? Zeker niet.

Sterker nog: ik denk dat AI een van de handigste hulpmiddelen is die huiseigenaren de afgelopen jaren hebben gekregen. Gebruik het om inspiratie op te doen, verschillende opties te onderzoeken, offertes overzichtelijk te vergelijken en betere vragen te bedenken voor de professionals die je inschakelt.

Maar zie AI vooral als een slimme assistent, niet als degene die je verbouwing ontwerpt of technisch beoordeelt.

Een goede verbouwing begint met het stellen van de juiste vragen. En juist daar maken vakkennis én AI samen het verschil.