Het verhaal achter dit kerkje in Kuinre

'Tijdens de verbouwing liepen er soms zomaar mensen naar binnen’

Achter sommige huizen op Funda schuilt een mooi verhaal. Of het nu gaat om een bijzondere geschiedenis of persoonlijke herinneringen van bewoners, in deze serie brengen we ze voor het voetlicht. Op de oude Zuiderzeedijk in Kuinre staat zo’n bijzonder huis: een voormalige kerk uit 1871. Interieurarchitect Katy Sonke ging samen met haar partner Rolf van de Weerdhof dit project aan.

‘We zoeken altijd naar een speciaal huis’, begint Katy. ‘We hebben allebei een achtergrond in bouwkunde en vinden het leuk om bijzondere panden te verbouwen. Hiervoor woonden we in een oud pakhuis.’

Toen ze deze kerk tegenkwamen op Funda vielen alle puzzelstukjes op hun plek. ‘Het was in de buurt van waar we woonden en werkten, het was een nieuwe uitdaging én een kerk. Dat is een bijzondere vondst.’

Verdergaan waar de vorige bewoners stopten

Toen Katy en Rolf het gebouw kochten, was het al omgebouwd tot woonhuis, maar er moest nog veel gebeuren. ‘De vorige eigenaren waren begonnen met de verbouwing, maar door een scheiding was niets echt afgemaakt.’ Dat schrikte het stel niet af. ‘We hadden wel zin in zo’n project en konden het helemaal naar onze hand zetten, met respect voor het monumentale karakter.’

‘We zijn er misschien wel naïef ingestapt’, vertelt Katy. ‘Alleen soms wil je ook niet alles van tevoren weten. Het is juist leuk om het proces aan te gaan en te zien hoe het loopt. Als je je laat afschrikken door wat je allemaal kunt tegenkomen bij een verbouwing begin je nooit.’ Zo vielen de kozijnen duurder uit dan verwacht. ‘We zijn er nu wel heel blij mee, het is helemaal geworden zoals we wilden.’

Tijdens de verbouwing kwamen ze een stukje tegen van het originele schilderwerk in de kerk. ‘Het ging verscholen onder lagen verf. We hebben het bewust behouden omdat het iets vertelt over hoe het hier ooit was.’

Toeristen in de woonkamer

Leven in een voormalige kerk levert bijzondere momenten op. ‘Tijdens de verbouwing liepen er soms zomaar mensen naar binnen’, zegt Katy. ‘Vaak toeristen die dachten dat ze een kerk bezochten. Ineens stonden ze in onze toekomstige woonkamer.’ Gelukkig is dat na de verbouwing niet meer gebeurd. ‘We doen gewoon altijd de deur op slot. Soms zien we mensen nog wel om het gebouw lopen om deze even te bewonderen.’

Ook bracht de verbouwing verbinding met het dorp. ‘We waren nieuw in Kuinre. De mensen in de buurt maakten een praatje en vonden het mooi dat de plek werd opgeknapt. Dat werd echt gewaardeerd.’

Eeuwen geschiedenis in muren

De geschiedenis van de plek gaat veel verder terug dan 1871. Al in de twaalfde eeuw wordt in bronnen gesproken over een kerk of kapel in Kuinre. Eeuwenlang was dit een belangrijke en religieuze plek.

‘We hebben veel documentatie’, vertelt Katy. ‘Oude bouwtekeningen, foto’s, verhalen over watersnood en wederopbouw. Je voelt dat hier al generaties lang iets belangrijks stond.’ De huidige Sint-Nicolaaskerk werd gebouwd ter vervanging van een eerdere waterstaatskerk uit 1827 die verwoest werd door een overstroming.

‘Het schijnt dat zelfs daarvoor al een schuurkerkje stond op deze plek’, zegt Katy. ‘Een onopvallend gebouw waarin katholieken in het geheim hun geloof konden beoefenen’. Na de Reformatie was Nederland namelijk officieel protestants; katholieken mochten hun geloof lange tijd niet openlijk uitoefenen.

Wonen met de seizoenen

Volgens Katy leef je in het huis met de seizoenen mee. ‘In de winter en hartje zomer zitten we vooral beneden. Daar is het in de zomer heerlijk koel door de dikke muren en in de winter brandt de houtkachel. In het voor- en najaar trekken we juist naar boven, naar de woonkamer op de entresol.’

Die verdieping maakte oorspronkelijk geen deel uit van de kerk. Door de entresol is de hoogte van de kerk beter benut. ‘Boven heb je nu een prachtig uitzicht over het dorp en het landschap. Beneden voelt de ruimte nu meer geborgen. Die wisselwerking maakt het wonen hier zo bijzonder.’

Toch een nieuw hoofdstuk

Wat Katy het meest gaat missen? Het uitzicht. ‘In de zomer kun je vanuit de woonkamer op de verdieping de bootjes voorbij zien varen. Vaak zwaaiden de mensen dan ook even. En naast het water kijk je ook uit over een prachtig landschap. Zo’n uitzicht zullen we nergens meer krijgen.’

Dus waarom willen Katy en Rolf hier nu dan toch vertrekken? ‘We willen weer een nieuw verbouwproject aangaan’, zegt Katy. ‘Daarom nemen we afscheid van dit mooie plekje.’ Voor de volgende bewoners hoopt ze vooral één ding: ‘Dat ze hier net zo genieten als wij. En dat ze misschien hun eigen draai eraan geven. Er is bijvoorbeeld ruimte om hier een bedrijf aan huis te beginnen. Maar dat mogen ze helemaal zelf weten.’